ตัดไฟวันละหนึ่งชั่วโมง หมุนเวียน 4 กลุ่ม
คณะกรรมการกำกับดูแลกิจการสาธารณูปโภคแห่งศรีลังกาอนุมัติให้ตัดไฟหมุนเวียนวันละหนึ่งชั่วโมงในวันที่ 19, 20 และ 21 ตุลาคม หลังโรงไฟฟ้าลักวิชัยาขัดข้องจนไม่สามารถเดินเครื่องได้ การไฟฟ้าซีลอน (CEB) เผยแพร่ตารางแบ่งพื้นที่ทั่วประเทศเป็น 4 กลุ่ม โดยจะตัดไฟในช่วงระหว่าง 16.30 น. ถึง 21.00 น.
สารบัญ
- ตัดไฟวันละหนึ่งชั่วโมง หมุนเวียน 4 กลุ่ม
- จากคำขอสู่ตารางที่ได้รับอนุมัติ
- 19 ตุลาคม: กลุ่ม 1 เริ่มก่อน
- 20 ตุลาคม: กลุ่ม 4 เลื่อนมาอยู่ช่วงแรก
- 21 ตุลาคม: กลุ่ม 3 เริ่มก่อน
- เหตุใดชื่อเมืองเดียวกันจึงอาจอยู่มากกว่าหนึ่งกลุ่ม
- เหตุใดการหยุดเดินเครื่องลักวิชัยาจึงทำให้เกิดไฟฟ้าขาดแคลน
- ระยะเวลาซ่อมและกำลังผลิตทดแทนยังเป็นประเด็นสำคัญ
- ประเด็นสำคัญ
ตารางของ CEB ระบุวันที่ 19-21 ตุลาคม 2026 แต่ละกลุ่มมีเวลาเริ่มตัดไฟแตกต่างกันในแต่ละวัน และมีกำหนดจ่ายไฟคืนหนึ่งชั่วโมงหลังเริ่มตัดไฟ การตัดไฟจะดำเนินการเมื่อจำเป็นต้องบริหารจัดการความต้องการใช้ไฟฟ้า เนื่องจากกำลังผลิตที่มีไม่เพียงพอต่อความต้องการ
ดร. วิทูรา ราลาปานาวา ผู้เชี่ยวชาญด้านพลังงาน กล่าวว่าเครื่องกำเนิดไฟฟ้าทั้งสามเครื่องของโรงไฟฟ้าถ่านหินในเมืองนอโรชโชไลหยุดทำงาน ส่งผลให้กำลังผลิตประมาณ 900 เมกะวัตต์หายไปจากระบบสายส่งแห่งชาติ เขาประเมินว่าอาจต้องใช้เวลาอย่างน้อย 4-5 วันกว่าจะกลับมาเดินเครื่องหน่วยแรกได้ ซึ่งนานกว่าช่วงสามวันที่ครอบคลุมในตารางตัดไฟที่ได้รับอนุมัติ
สำหรับครัวเรือนและธุรกิจ สิ่งที่ต้องทราบในทันทีคือพื้นที่อยู่ในกลุ่มใด และมีช่วงเวลาเริ่มตัดไฟในแต่ละวันเมื่อใด พื้นที่ที่ระบุว่าจะเริ่มตัดไฟระหว่าง 16.30 น. ถึง 17.00 น. จะไม่มีไฟฟ้าใช้เป็นเวลาหนึ่งชั่วโมง โดยมีกำหนดจ่ายไฟคืนระหว่าง 17.30 น. ถึง 18.00 น.
CEB เตือนด้วยว่าเวลาตัดไฟและจ่ายไฟคืนจริงอาจคลาดเคลื่อนจากตารางได้ 30 นาที การจัดสรรกลุ่มอาจเปลี่ยนแปลงตามความต้องการใช้ไฟฟ้า กำลังผลิตที่มี และสภาพอากาศ ดังนั้นเวลาที่ประกาศไว้จึงอาจมีความไม่แน่นอน
จากคำขอสู่ตารางที่ได้รับอนุมัติ
ผู้ดำเนินการระบบแห่งชาติ (NSO) ขออนุญาตจากคณะกรรมการกำกับดูแลกิจการสาธารณูปโภคแห่งศรีลังกา (PUCSL) และกระทรวงพลังงานเพื่อดำเนินการตัดไฟ ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร NSO พุทธิกา สามาราสิงเห ยืนยันว่าได้ยื่นขออนุมัติให้ตัดไฟวันละหนึ่งชั่วโมง แบ่งเป็น 4 กลุ่ม ตลอดทั้งสามวัน
ข้อเสนอเบื้องต้นระบุช่วงเวลาในตอนเย็นตั้งแต่ 16.30 น. ถึง 20.30 น. แต่ตารางของ CEB ที่เผยแพร่ภายหลังขยายเวลาไปจนถึง 21.00 น. เพื่อให้สามารถจ่ายไฟคืนแก่กลุ่มสุดท้ายได้หนึ่งชั่วโมงหลังเริ่มตัดไฟ ซึ่งอาจเริ่มช้าที่สุดเวลา 20.00 น.
PUCSL อนุมัติคำขอหลังจากมีการประกาศข้อเสนอ เจ้าหน้าที่กระทรวงพลังงานระบุว่ามาตรการนี้มีเป้าหมายเพื่อรักษาสมดุลของระบบสายส่งและบริหารจัดการการจ่ายไฟ หลังเกิดความไม่เสถียรและไฟฟ้าดับฉุกเฉินในช่วงที่ผ่านมา
ลำดับการประกาศช่วยอธิบายได้ว่าเหตุใดข้อมูลก่อนหน้านี้บางส่วนจึงระบุว่ายังรอการอนุมัติ:
- ก่อนอนุมัติ: NSO ยื่นขออนุญาตตัดไฟในวันที่ 19, 20 และ 21 ตุลาคม โดยระบุช่วงเวลาเบื้องต้นตั้งแต่ 16.30 น. ถึง 20.30 น.
- หลังยื่นคำขอ: PUCSL อนุมัติให้ตัดไฟกลุ่มละหนึ่งชั่วโมงต่อวัน ตลอดสามวันดังกล่าว
- ขั้นตอนดำเนินการ: CEB เผยแพร่ตารางหมุนเวียนกลุ่ม โดยครอบคลุมเวลาตัดไฟและจ่ายไฟคืนระหว่าง 16.30 น. ถึง 21.00 น.
19 ตุลาคม: กลุ่ม 1 เริ่มก่อน
วันที่ 19 ตุลาคม กลุ่ม 1 ถูกตัดไฟก่อน ตามด้วยกลุ่ม 2, 3 และ 4 แต่ละช่วงเวลาที่ระบุด้านล่างคือช่วงที่เริ่มตัดไฟ ตามด้วยช่วงเวลาจ่ายไฟคืนที่ตรงกัน
- กลุ่ม 1: เริ่มตัดไฟระหว่าง 16.30 น. ถึง 17.00 น.; จ่ายไฟคืนระหว่าง 17.30 น. ถึง 18.00 น.
- กลุ่ม 2: เริ่มตัดไฟระหว่าง 17.30 น. ถึง 18.00 น.; จ่ายไฟคืนระหว่าง 18.30 น. ถึง 19.00 น.
- กลุ่ม 3: เริ่มตัดไฟระหว่าง 18.30 น. ถึง 19.00 น.; จ่ายไฟคืนระหว่าง 19.30 น. ถึง 20.00 น.
- กลุ่ม 4: เริ่มตัดไฟระหว่าง 19.30 น. ถึง 20.00 น.; จ่ายไฟคืนระหว่าง 20.30 น. ถึง 21.00 น.
ดังนั้น กลุ่ม 4 มีกำหนดจ่ายไฟคืนช้าที่สุดในเย็นวันแรก ช่วงเวลาครึ่งชั่วโมงเปิดโอกาสให้แต่ละพื้นที่ในกลุ่มเริ่มถูกตัดไฟต่างเวลากัน แต่ระยะเวลาตัดไฟสำหรับแต่ละครั้งยังคงกำหนดไว้หนึ่งชั่วโมง
20 ตุลาคม: กลุ่ม 4 เลื่อนมาอยู่ช่วงแรก
วันที่ 20 ตุลาคม กลุ่ม 4 ขยับจากลำดับสุดท้ายมาเป็นกลุ่มแรก ส่วนกลุ่ม 1 และ 2 อยู่ในช่วงกลาง ขณะที่กลุ่ม 3 เลื่อนไปอยู่ช่วงท้ายสุด
- กลุ่ม 4: เริ่มตัดไฟระหว่าง 16.30 น. ถึง 17.00 น.; จ่ายไฟคืนระหว่าง 17.30 น. ถึง 18.00 น.
- กลุ่ม 1: เริ่มตัดไฟระหว่าง 17.30 น. ถึง 18.00 น.; จ่ายไฟคืนระหว่าง 18.30 น. ถึง 19.00 น.
- กลุ่ม 2: เริ่มตัดไฟระหว่าง 18.30 น. ถึง 19.00 น.; จ่ายไฟคืนระหว่าง 19.30 น. ถึง 20.00 น.
- กลุ่ม 3: เริ่มตัดไฟระหว่าง 19.30 น. ถึง 20.00 น.; จ่ายไฟคืนระหว่าง 20.30 น. ถึง 21.00 น.
การหมุนเวียนทำให้ช่วงเวลาในตอนเย็นที่แต่ละกลุ่มไม่มีไฟฟ้าใช้เปลี่ยนไป ตัวอย่างเช่น ช่วงเริ่มตัดไฟของกลุ่ม 4 ขยับเร็วขึ้นสามชั่วโมงจากวันที่ 19 ตุลาคม จากเวลา 19.30-20.00 น. มาเป็น 16.30-17.00 น.
21 ตุลาคม: กลุ่ม 3 เริ่มก่อน
วันที่ 21 ตุลาคม กลุ่ม 3 อยู่ในช่วงแรก ตามด้วยกลุ่ม 4, 1 และ 2 นี่เป็นวันสุดท้ายที่ครอบคลุมในประกาศอนุมัติ
- กลุ่ม 3: เริ่มตัดไฟระหว่าง 16.30 น. ถึง 17.00 น.; จ่ายไฟคืนระหว่าง 17.30 น. ถึง 18.00 น.
- กลุ่ม 4: เริ่มตัดไฟระหว่าง 17.30 น. ถึง 18.00 น.; จ่ายไฟคืนระหว่าง 18.30 น. ถึง 19.00 น.
- กลุ่ม 1: เริ่มตัดไฟระหว่าง 18.30 น. ถึง 19.00 น.; จ่ายไฟคืนระหว่าง 19.30 น. ถึง 20.00 น.
- กลุ่ม 2: เริ่มตัดไฟระหว่าง 19.30 น. ถึง 20.00 น.; จ่ายไฟคืนระหว่าง 20.30 น. ถึง 21.00 น.
หากดำเนินการตัดไฟตามกำหนดครบทั้งสามวัน แต่ละกลุ่มจะไม่มีไฟฟ้าใช้รวมสามชั่วโมงตลอดช่วงดังกล่าว หรือวันละหนึ่งชั่วโมงเป็นเวลาสามวัน การสลับลำดับช่วยกระจายช่วงต้นและช่วงท้ายของตอนเย็นให้แต่ละกลุ่ม
เหตุใดชื่อเมืองเดียวกันจึงอาจอยู่มากกว่าหนึ่งกลุ่ม
การจัดสรรพื้นที่อ้างอิงสถานีไฟฟ้าย่อยและหมายเลขสายป้อน สถานีไฟฟ้าย่อยเชื่อมต่อไฟฟ้าเข้าสู่เครือข่ายจำหน่ายในพื้นที่ ส่วนสายป้อนคือวงจรที่นำไฟฟ้าไปยังกลุ่มผู้ใช้ไฟฟ้าเฉพาะแห่ง
สถานีไฟฟ้าย่อยหลายแห่งปรากฏอยู่ในมากกว่าหนึ่งกลุ่ม เพราะการแบ่งกลุ่มยังขึ้นอยู่กับสายป้อนที่ใช้ด้วย ตัวอย่างพื้นที่ที่ระบุในบัญชีมีดังนี้:
- กลุ่ม 1 และ 4 ต่างมีสถานีไฟฟ้าย่อยที่ให้บริการพื้นที่อัมบาลันโกดา อาทุรุคิริยา บาลันโกดา เบเลียตตา เดนิยายา เอ็มบิลิปิติยา ฮัมบันโตตา โฮรานา กาลูตารา กุรุเนกาลา มาตารา กอลล์ ปานาดูรา โปลอนนารูวา และรัตนปุระ
- กลุ่ม 2 และ 3 ต่างมีอัมปารา อนุราธปุระ บาดุลลา บิยากามา ชิลอว์ ชุนนากัม เดฮิวาลา เคลานิยา คิลินอชชี โคลอนนาวา มานนาร์ นูวาราเอลิยา ปานนิปิติยา รัตมาลานา ตรินโคมาลี และวาวุนิยา
- กลุ่ม 2 ยังระบุคาตุนายาเกและปุตตาลัม ส่วนกลุ่ม 3 มีโมเนรากาลา
ครัวเรือนในพื้นที่ที่ปรากฏอยู่สองกลุ่มจำเป็นต้องทราบว่าสังกัดสายป้อนใด จึงจะระบุได้ว่าต้องปฏิบัติตามตารางตัดไฟของกลุ่มใด เพื่อนบ้านที่ใช้ไฟจากคนละวงจรจึงอาจมีตารางต่างกัน แม้จะอยู่ในเมืองเดียวกัน
คำเตือนของ CEB เรื่องการเปลี่ยนแปลงการจัดสรรกลุ่มเป็นอีกประเด็นที่ควรคำนึงถึง ปริมาณความต้องการใช้ไฟฟ้าที่จัดให้แต่ละกลุ่มอาจเปลี่ยนแปลงตามการปรับการดำเนินงานให้สอดคล้องกับกำลังไฟฟ้าที่มีอยู่ในขณะนั้น
เหตุใดการหยุดเดินเครื่องลักวิชัยาจึงทำให้เกิดไฟฟ้าขาดแคลน
การที่โรงไฟฟ้าลักวิชัยาไม่สามารถเดินเครื่องได้ ทำให้ผู้ควบคุมระบบมีไฟฟ้าสำหรับรองรับความต้องการน้อยลง ราลาปานาวาประเมินว่าเมื่อเครื่องกำเนิดไฟฟ้าทั้งสามเครื่องหยุดทำงาน กำลังผลิตที่หายไปอยู่ที่ประมาณ 900 เมกะวัตต์ เมกะวัตต์ใช้วัดอัตราการจ่ายไฟของโรงไฟฟ้า ไม่ใช่ปริมาณไฟฟ้ารวมที่ใช้ตลอดทั้งวัน
ระบบสายส่งแห่งชาติต้องรักษาสมดุลระหว่างการผลิตกับการใช้ไฟฟ้าให้ใกล้เคียงกัน เมื่อกำลังไฟฟ้าที่มีไม่พอกับความต้องการ การตัดวงจรบางส่วนชั่วคราวจะช่วยลดการใช้ไฟและให้ผู้ควบคุมระบบบริหารจัดการกำลังไฟฟ้าที่เหลือได้
ราลาปานาวากล่าวว่าไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ช่วยรองรับความต้องการในช่วงกลางวัน แต่เตือนว่าการใช้ไฟที่เพิ่มขึ้นอาจทำให้บริหารจัดการการจ่ายไฟได้ยากขึ้น ความกังวลของเขาครอบคลุมช่วงเวลากว้างตั้งแต่ 07.00 น. ถึง 21.00 น. ขณะที่การตัดไฟหมุนเวียนที่ได้รับอนุมัติจำกัดอยู่เฉพาะช่วงเย็น
ตารางช่วงเย็นมีความสำคัญเพราะการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ลดลงเมื่อแสงแดดเริ่มหมด ไฟฟ้าที่จำเป็นสำหรับบ้าน ร้านค้า และกิจกรรมอื่น ๆ จึงต้องมาจากกำลังผลิตที่ยังเหลืออยู่ ขนาดของไฟฟ้าที่ขาดแคลนขึ้นอยู่กับทั้งกำลังผลิตดังกล่าวและปริมาณที่ผู้ใช้กำลังใช้
CEB ระบุว่าสภาพอากาศเป็นอีกปัจจัยที่อาจส่งผลต่อการดำเนินมาตรการ เมื่อพิจารณาร่วมกับความต้องการใช้ไฟฟ้าและกำลังผลิตที่เปลี่ยนแปลง ผู้ควบคุมระบบจะตัดสินใจว่าจำเป็นต้องใช้มาตรการตัดไฟที่ได้รับอนุมัติหรือไม่ โดยดูจากสถานการณ์ในขณะนั้น
ระยะเวลาซ่อมและกำลังผลิตทดแทนยังเป็นประเด็นสำคัญ
ราลาปานาวาประเมินว่าอาจต้องใช้เวลาอย่างน้อย 4-5 วันกว่าหน่วยผลิตแรกของโรงไฟฟ้าลักวิชัยาจะกลับมาทำงานได้ตามปกติ เขาระบุว่านี่เป็นการประเมินทางเทคนิค ขณะที่ทางการยังไม่ได้ประกาศวันที่แน่ชัดว่าจะซ่อมโรงไฟฟ้าเสร็จเมื่อใด หรือกำหนดตารางตัดไฟหลังวันที่ 21 ตุลาคม
การกลับมาเดินเครื่องของหน่วยแรกจะช่วยเพิ่มกำลังผลิตเข้าสู่ระบบสายส่ง ส่วนปริมาณไฟฟ้าที่กู้คืนได้จากโรงไฟฟ้าจะขึ้นอยู่กับความพร้อมของหน่วยผลิตที่เหลือ สถานการณ์ไฟฟ้าในระยะใกล้ยังขึ้นอยู่กับโรงไฟฟ้าแห่งอื่นและการเปลี่ยนแปลงของการใช้ไฟด้วย
ราลาปานาวาเตือนว่าแม้เดินเครื่องโรงไฟฟ้าที่ใช้น้ำมันเตาและดีเซลตลอด 24 ชั่วโมง ก็อาจยังไม่สามารถตอบสนองความต้องการได้ และจะมีต้นทุนสูงมาก เขากล่าวว่าประชาชนจะต้องแบกรับภาระทางการเงินดังกล่าวในท้ายที่สุด อย่างไรก็ตาม ไม่มีการประกาศค่าใช้จ่ายเพิ่มเติมหรือปรับขึ้นอัตราค่าไฟฟ้าพร้อมกับตารางตัดไฟ
ราลาปานาวายังวิจารณ์การจัดการข้อเสนอแนะก่อนหน้านี้เกี่ยวกับปัญหาไฟฟ้าขัดข้อง โดยกล่าวว่าข้อเสนอแนะจากหลายหน่วยงานไม่ได้รับการดำเนินการอย่างเหมาะสม และเรียกร้องให้แก้ไขจุดอ่อนที่มีมายาวนานในภาคพลังงานไฟฟ้า ควบคู่ไปกับการสอบสวนเหตุขัดข้องครั้งนี้
ข้อเสนอรับมือของเขารวมถึงการเสริมมาตรการฉุกเฉินทางเลือก เพื่อให้ความขัดข้องของโรงไฟฟ้าขนาดใหญ่มีโอกาสส่งผลกระทบต่อผู้ใช้ไฟฟ้าน้อยลง สำหรับช่วงเย็นทั้งสามวันที่ได้รับอนุมัติ มาตรการที่เป็นรูปธรรมมีขอบเขตแคบกว่า คือการตัดไฟหมุนเวียนครั้งละหนึ่งชั่วโมงเมื่อจำเป็น เพื่อควบคุมความต้องการใช้ไฟฟ้าให้อยู่ในระดับที่กำลังผลิตรองรับได้
ประเด็นสำคัญ
- PUCSL อนุมัติให้ตัดไฟหมุนเวียนกลุ่มละหนึ่งชั่วโมงต่อวัน ในวันที่ 19, 20 และ 21 ตุลาคม
- ตารางของ CEB ระบุปี 2026 และครอบคลุมช่วงเย็นตั้งแต่ 16.30 น. ถึง 21.00 น.
- กลุ่มที่เริ่มก่อนคือกลุ่ม 1 ในวันที่ 19 ตุลาคม กลุ่ม 4 ในวันที่ 20 ตุลาคม และกลุ่ม 3 ในวันที่ 21 ตุลาคม
- กำหนดตัดไฟครั้งละหนึ่งชั่วโมง โดยเวลาตัดไฟและจ่ายไฟคืนจริงอาจคลาดเคลื่อนได้ 30 นาที
- สถานีไฟฟ้าย่อยและสายป้อนเป็นตัวกำหนดกลุ่มที่เกี่ยวข้อง โดยบางเมืองปรากฏอยู่ในมากกว่าหนึ่งกลุ่ม
- ดร. วิทูรา ราลาปานาวาประเมินว่ากำลังผลิตหายไปประมาณ 900 เมกะวัตต์ และอาจต้องใช้เวลาอย่างน้อย 4-5 วันกว่าจะกู้คืนการเดินเครื่องของหน่วยผลิตแรกที่ลักวิชัยา
- การตัดไฟจะดำเนินการเมื่อจำเป็นต้องบริหารความต้องการใช้ไฟฟ้า เนื่องจากกำลังผลิตไม่เพียงพอ
